Na het uitbreken van de coronacrisis en de sluiting van de sjoels is de Joodse Gemeente Amsterdam (NIHS) begonnen met het uitzenden van zoom-lezingen en -bijeenkomsten.
Begin juni kwamen hulpverleners van Elah en Joods Maatschappelijk Werk aan het woord.
Met welke specifieke hulpvragen worden zij in deze tijd geconfronteerd,
en wat voor effect heeft de corona op de vervolgingsslachtoffers?
Bekijk hier de uitzending https://youtu.be/732jOL-RnhQ
Net als iedereen ben ik de afgelopen maanden met mijn gezin thuis gebleven. Zoals voorgeschreven, gingen we alleen als het echt moest naar buiten, gewapend met maskers en handschoenen. Nu de situatie weer normaal wordt, gaan we veel meer de deur uit, met de kinderen, om te werken of te winkelen. We volgen nog steeds de officiele instructies, maar ik heb het gevoel dat het niet genoeg is. Ik beschouw alle mensen om me heen als potentiele ziekteverspreiders. Het zit zo diep, dat ik angstig ben om dingen te kopen en me na elke aanraking of bezoek buiten de deur haast om mijn handen schoon te maken en schone kleren aan te trekken. Dat alles is nieuw en onverwacht. Ik was nooit zo, en vrees dat ik een dwangmatige stoornis aan het ontwikkelen ben. Is dat zo?
Beste lezer,
Het is logisch en natuurlijk dat na een periode waarin we almaar hoorden dat winkels een bron van besmetting zijn en dat we voor andere mensen moeten oppassen, het voor iedereen moeilijk is om de klok weer terug te draaien.
Corona confronteerde ons met een extreme situatie die angst veroorzaakte en aanpassingen vereiste. Om onszelf tegen besmetting te beschermen, volgden we een reeks richtlijnen die ons zekerheid gaven zoals het vermijden van (groeps)ontmoetingen en een aantal hygienische rituelen. Deze handelingen kunnen op hun beurt ook weer angst oproepen en versterken, vanwege de bijbehorende boodschap dat we, als we deze handelingen niet uitvoeren, in gevaar zijn.
We keren nu langzaam terug naar de routine en geven geleidelijk aan de voorzorgsmaatregelen op, maar ons bewustzijn is blijvend veranderd. Omstandigheden die we in het verleden, vóór corona, normaal vonden, kunnen we nu opeens als problematisch ervaren.
Het is belangrijk op te merken dat iedereen anders omgaat met de terugkeer naar gewoon, en dat elke houding (voortzetting van de strikte naleving of een minder strikte naleving), legitiem is en niet per se duidt op onverschilligheid.
Wat jouw vraag betreft, een dwangmatige stoornis (OCD) is een gemoedstoestand die bestaat uit nare, verontrustende gedachten en dwangmatige rituelen die worden uitgevoerd om de gedachten te kalmeren. We spreken over extreem gedrag, zoals bijvoorbeeld het eindeloos blijven wassen van handen na het aanraken van een deurknop. Tijdens corona leek dit gedrag volkomen acceptabel, dus geef jezelf de tijd om weer te wennen aan de routine, en wees geduldig met jezelf. Als het toch nodig lijkt, kan je altijd contact opnemen met een arts of therapeut voor advies en/of behandeling.
Maya Shaliv
In het kader van 75 jaar bevrijding verscheen in de Leeuwarder Courant/Friesch Dagblad een artikel over de problematiek van child survivors. Co-directeur Yaela Cohen vertelt daarin over de ervaringen binnen Elah, waar aan child survivors individuele en groepstherapie wordt gegeven.
https://www.lc.nl/friesland/Stichtingen-bieden-hulp-aan-onderduik-overlevers-25521623.html
Beste vrienden, in dit voor iedereen moeilijke tijdperk proberen we onze dienstverlening aan te passen en op alternatieve manieren onze clienten te hulp te komen, van wie sommige juist nu behoefte hebben aan ondersteuning.
Aangezien het voorschrift is om zo min mogelijk het huis te verlaten, bieden we alle clienten de mogelijkheid om behandelingen te krijgen per skype, facetime of over de telefoon.
Bovendien hebben we een gratis hulplijn geopend voor mensen in quarantaine en thuisisolatie die somber of angstig worden als gevolg van het eenzame verblijf tussen vier muren.
De hulplijn is dagelijks tussen 12.00 en 20.00 geopend en wordt beantwoord door stafleden van Elah.
In deze omstandigheden hebben we meer dan ooit de steun van onze vrienden en donateurs nodig. U kunt uw donatie overmaken naar IBAN NL75ABNA0550509615
t.n.v. St. Elah Nederland, of klik hier
Mijn ouders zijn allebei eind tachtig. Mijn moeder is voor haar leeftijd in een goede conditie, maar mijn vader begint te kwakkelen. Laatst wilden mijn broer en ik eens praten over waar en hoe ze willen worden begraven. Mijn vader heeft altijd uitgesproken opvattingen en wensen, en ging in op onze vraag, maar zoals wel vaker kapte mijn moeder het gesprek af. Moeten we een keer met onze vader alleen praten en moeder daarbuiten houden, of is dat niet de juiste oplossing?
Beste schrijver,
Geen enkele oplossing is goed of fout. Je beschrijft een gevoelige situatie, en het is goed dat je de kwestie benadert met steun en begrip voor beide ouders. Je moet niet vergeten dat, ook al zijn je ouders een echtpaar en raakt het onderwerp hen allebei, ze toch twee afzonderlijke entiteiten zijn. Ieder van hen reageert anders.
Uit je woorden maak ik op dat het thema bij je moeder zorgen oproept. Het is belangrijk om te benadrukken, en ook haar dat te zeggen, dat dat logisch is en natuurlijk. De zorgen, dat zijn gedachten en gevoelens die vanzelf opkomen. Bijvoorbeeld de angst om over de dood te praten, omdat je daarmee het boze oog zou activeren, of angst over de fysieke en cognitieve achteruitgang bij je vader, en misschien ook angst dat zo’n gesprek je vader kwaad kan doen.
Anderzijds, jouw vader is kennelijk meer geneigd om over het thema te praten. Daar moet je hem bij helpen. Ik adviseer daar niet stiekem en geheimzinnig over te doen, maar je vader in staat te stellen zijn mening en gevoelen met jullie te delen. De boodschap is dat iedere reactie legitiem is, en dat het belangrijk de reacties van beide kanten te horen.
Veel succes,
Maja Shaliv
Ongeveer een maand geleden verhuisde ik van zelfstandig naar ‘beschermd wonen’. Ik ben sociaal ingesteld en pas me in het algemeen makkelijk aan, maar deze keer gaat het me moeilijk af. De meeste bewoners wonen hier al jaren en hebben onderling hechte banden, en als nieuweling vind ik niet mijn draai. Ik heb me bijvoorbeeld aangemeld voor de bridgeclub, maar kreeg het gevoel dat iedereen naar me keek alsof ik er niet bij hoorde, en dat ze niet blij waren om een plaats aan tafel voor me vrij te maken. Ik dacht dat ik er door de verhuizing veel vrienden bij zou krijgen, maar het tegenovergestelde is waar, ik voel me erg eenzaam. Misschien heb ik een vergissing begaan door hierheen te komen?
Beste lezer,
Je beschrijft een proces dat normaal en onvermijdelijk is, en dat hoort bij een verhuizing. Verhuizen naar beschermd wonen brengt, zoals elke verandering in ons leven, veel uitdagingen met zich mee: je aanpassen aan de nieuwe omgeving, de regels en normen van de nieuwe plek leren kennen, de kennismaking met nieuwe mensen etc. In tegenstelling tot andere veranderingen in het leven, gaat de overgang naar een beschermd wonen meestal ook nog gepaard met obstakels op andere fronten. Je moet bijvoorbeeld afstand doen van meubilair en voorwerpen, en het huishouden ontmantelen waarin je jarenlang hebt geleefd.
Het feit dat je een sociaal mens bent en makkelijk acclimatiseert, kan je zeker helpen, in die zin dat je misschien herinneringen hebt aan vroegere veranderingen, bijvoorbeeld een verandering van werkomgeving, en hoe je dat toen hebt aangepakt. Maar eenzaamheid is nou eenmaal een onvermijdelijk gevolg van verhuizing, sterker nog, je bevinden tussen mensen die je niet kent en die gesloten overkomen, kan het gevoel van eenzaamheid nog versterken.
Ik ben overtuigd dat als je pogingen blijft doen om contact te krijgen, die uiteindelijk tot succes zullen leiden. Geef niet op! Vergeet ook niet dat we de buitenwereld door onze eigen ogen aanschouwen, en dat we onze innerlijke beleving wel eens op het uiterlijke projecteren. Als we ons eenzaam voelen, ervaren we de mensen om ons heen ons als afstandelijk en koud.
Wat je concrete vraag betreft, een maand lijkt me niet genoeg om te beslissen of je een vergissing hebt begaan. Het kost tenminste drie maanden tot mensen beginnen te voelen dat ze ergens horen. Daarom is mijn advies om de moeite te accepteren die hoort bij de aanpassing aan een nieuwe omgeving, door te zetten en niet op te houden met sociaal te zijn. Je zult al snel merken dat mensen je graag willen leren kennen en je betrekken.
Veel succes!
Maya Shalev
Mijn schoonmoeder woonde vroeger in Israel, maar sinds een jaar is zij terug naar haar geboorteland. Binnenkort komt ze voor het eerst op bezoek en ze gaat ervanuit dat ze bij ieder van haar kinderen drie weken kan logeren. Een verblijf in een hotel kan ze niet betalen, en bovendien is het in haar cultuur gebruikelijk om bij kinderen in te wonen. Helaas is mijn schoonmoeder een moeilijke, ontevreden en kritische vrouw. Een paar dagen met haar vind ik al een enorme klus. Ik ben bang dat als we akkoord gaan, we een traditie creeren waar ik niet aan wil. Mijn man begrijpt dat wel, maar anderzijds wil en durft hij niet zijn moeder te weigeren. Wat doen we met deze situatie?
Beste schoondochter,
Hartelijk dank voor je mail. De relatie met schoonfamilies geeft wel vaker aanleiding tot vragen.
Ik zou je willen voorstellen om allereerst te proberen de situatie te begrijpen waarin je schoonmoeder, de moeder van je echtgenoot, zich bevindt. Een bezoek aan jullie is haar manier om contact te houden met haar geliefde zoon, de jongen die ze grootbracht en die ze op zeker moment moest loslaten.
Vaak liggen aan kritiek en klachten primaire gevoelens ten grondslag die moeilijk te accepteren en te erkennen zijn. Gevoelens als eenzaamheid, jaloezie en gebrek aan eigenwaarde. De kritiek kan ook het gevolg zijn van onbewuste emotionele noden. Ga eens na waar je schoonmoeder precies over klaagt en wat haar stoort. Daarmee kan jij iets over haar leren.
Als ze bijvoorbeeld klaagt dat het huis niet schoon is of dat er niet genoeg is gekookt, kan je dat misschien samen met je man proberen te begrijpen door het te verbinden aan zijn jeugd. Misschien had zijn moeder een hekel aan koken, maar voelde ze dat het moest. Misschien is dat de diepere reden dat ze jou vandaag de dag kritiseert. Waarom doe je geen moeite, wil ze zeggen, net zoals ik destijds toen ik moeder was? De kritiek is dan niet op jou persoonlijk, maar heeft juist te maken met haar eigen ervaringen. Zo’n inzicht kan jou wellicht bevrijden van de boosheid die je voelt over de afwijzing door je schoonmoeder.
Kritiek zou ook pijn kunnen verhullen. Een poging van jou om te begrijpen wat je schoonmoeder pijn doet, zou ook een nieuw hoofdstuk kunnen openen in jullie relatie.
Het is duidelijk dat je je schoonmoeder zelf niet kunt veranderen, maar je kunt wel jouw beeld van haar veranderen. Je kunt haar ook deelgenoot maken van jouw emoties en vertellen dat je je, als ze jou bekritiseert, verdrietig en gefrustreerd voelt. Tegelijkertijd is het belangrijk, zeker in aanwezigheid van de kinderen, ervoor te zorgen dat er geen grenzen worden overschreden en dat je schoonmoeder jou niet vernedert. Het is jouw huis en jij bent de moeder van het gezin.
Dina Dror
Begin juni kreeg Elah bezoek van een twintigtal jonge ambtenaren van het Nederlandse ministerie van volksgezondheid, welzijn en sport die zich bezighouden met zorginnovatie en in Israel onderzoek deden voor hun beleidsdirecties. Sommige van de ambtenaren zijn werkzaam bij de Directie Maatschappelijke Ondersteuning, waaronder de afdeling Oorlogsgetroffenen en Herinnering Wereldoorlog II valt. Via deze afdeling ontvangt Elah sinds 2004 en tot op heden subsidie voor de behandeling van generatie oorlogsoverlevenden van Nederlandse afkomst.
Een stijging van het aantal clienten en van het aantal uren hulpverlening: uit het jaaroverzicht 2017 dat midden juni op de 39ste Algemene Ledenvergadering van Elah is gepresenteerd, blijkt dat de opwaartse beweging van de laatste jaren zich nog steeds voortzet.
,,We kunnen concluderen dat in 2017 circa 15% meer clienten zijn geholpen dan het jaar ervoor, en dat circa 50% meer uren hulpverlening zijn verstrekt (in de vorm van therapie, therapie aan huis, groepswerk, workshops en kennisoverdracht)’’, rapporteerde co-directeur Yaela Cohen,, Ook is een kleine stijging geregistreerd in de hulpverlening aan de Nederlanders in Israel.’’
De grootste groei vond plaats op het terrein van de hulpverlening aan Sjoa-overlevenden. Dankzij de aanbesteding van het ministerie van financien die Elah vorig najaar won, kon de stichting naast de eerder via het ministerie aangenomen clienten nog circa 700 nieuwe clienten in behandeling nemen. Tegelijkertijd is het aantal regionale managers uitgebreid (tot 8) en tevens de poule van freelance therapeuten (van 70 naar circa 150), die Elah in staat stellen om overal in het land direct op hulpvragen van Sjoa-overlevenden in te springen.
Daarnaast won Elah in 2017 de aanbesteding van het ministerie van welzijn om vier hulpcentra te coordineren voor nabestaanden van mensen die door moord, zelfmoord of een verkeersongeval om het leven zijn gekomen. Deze aanbesteding is een uitbreiding van het ‘project Sneh’, waarvoor Elah de afgelopen jaren al verantwoordelijk was en dat de hulpverlening inhield aan familieleden van moordslachtoffers. De nieuwe hulpcentra zijn 1 december geopend en bevinden zich in Haifa, Kfar Kana, Hadera en Jeruzalem.
De AV heeft ingestemd met de naamsverandering van Elah. Na de vereiste goedkeuring door de Rasjam Ha’amoetot zal Elah voortaan heten: ‘Elah Centrum voor steun bij verlies en rouw’. De naam van de stichting is in de loop der jaren al vaker veranderd (1988 en 2002). Onze activiteiten blijven echter onveranderd.
© 2026 Stichting Elah Nederland
Thema gemaakt door Anders Noren — Boven ↑
